Yapay Zeka Emisyonlarını Artırdı: Teknoloji Devleri Karbon Telafisi Satın Alıyor

Teknoloji devlerinin hızlı yapay zeka gelişimi, karbon kredisi satın almalarını da hızlandırdı. Amazon, Google, Meta ve Microsoft gibi isimler, 2022 yılında ChatGPT’nin piyasaya sürülmesiyle başlayan AI yarışını desteklemek amacıyla kalıcı karbon kredisi alımlarını kayda değer ölçüde artırdı. Bu krediler, atmosferde salınan karbondioksiti dengelemek amacıyla kullanılıyor ve her bir kredi, yaklaşık olarak bir ton CO2’nin azaltılması ya da yakalanması anlamına geliyor.

2022 yılında 14.200 adet olan kalıcı karbon kredi talebi, 2023’te 11,92 milyon adede yükseldi. 2024 yılında bu rakam %104 artışla 24,4 milyon krediye çıktı ve 2025 yılında %181 büyüyerek 68,4 milyon olarak kaydedildi. Yapılan yatırımların çoğu, yüksek enerji ve su tüketimine sahip veri merkezlerinin inşasına yönlendiriliyor; bu da genel emisyonları artırıyor.

Doğrudan hava yakalama ve doğal karbon tutma gibi teknolojiler, karbon giderimini artırırken mevcut süreçleri hızlandırmayı hedefliyor. Büyük teknoloji şirketleri arasında Microsoft, karbon piyasasında öne çıkan oyunculardan biri konumunda. Şirket, 2030’a kadar karbon negatif olmayı hedeflediğini belirterek, karbon giderimi pazarında erkenden hareket etmenin arzı artırabileceğine dikkat çekti. Microsoft’un sürdürülebilirlik verileri, sadece kalıcı kredileri değil, tüm karbon kredilerini kapsıyor ve 2022–2023 arasındaki alım artışı %247, 2023–2024 arasındaki artış ise %337 olarak kayda geçti; takip eden mali yılda da yaklaşık %100 artış bekleniyor.

Amazon ise geçen yıl ortaklarının karbon kredisi alabileceği bir platform kurdu ve malzeme kullanımı, enerji-su verimliliği ile yenilenebilir enerji yatırımlarına odaklandı. Bununla birlikte, teknoloji devlerinin karbon kredileri satın almasının net etkisini ölçmek zor çünkü pek çok karbon yakalama teknolojisi hâlâ yeterince verimli değil; bazı durumlarda bu şirketler kendi emisyonlarını bile dengeleyemiyor.